Top 19 # Phong Tục Cúng Giỗ / 2023 Xem Nhiều Nhất, Mới Nhất 12/2022 # Top Trend | Iseeacademy.com

Văn Khấn Khi Trong Phong Tục Cúng Giỗ / 2023

Trong phong tục thờ cúng tổ tiên thì lễ cúng vong linh người đã khuất vào các kỳ giỗ: ông, bà, bố, mẹ, chồng (vợ) là quan trọng nhất. Cúng giỗ gia tiên thể hiện đạo hiếu, thể hiện tấm lòng thủy chung thương tiếc của người đang sống với người đã khuất. Nên vào ngày giỗ của tổ tiên, nhà giàu thì có tổ chức cúng lễ linh đình mời họ mạc gần xa, anh em bằng hữu về dự, còn nhà nghèo túng thì bát cơm, quả trứng, đĩa muốỉ, lưng canh với ba nén hương, cây đèn dầu cúng người đã khuất. Và trong khi cung giỗ, không thể thiếu văn khấn. Theo tục xưa:

Nếu bố đã chết thì phải khấn là: Hiển khảo

Nếu mẹ đã chết thì phải khấn là: Hiển tỷ

Nếu ông đã chết thì phải khấn là: Tổ khảo

Nếu bà đã chết thì phải khấn là: Tổ tỷ

Nếu cụ ông đã chết thì phải khấn là: Tằng tổ khảo

Nếu cụ bà đã chết thì phải khấn là: Tằng tổ tỷ

Nêu anh em đã chết thì phải khấn là: Thệ huynh, Thệ đệ

Nếu chị em đã chết thì phải khấn là: Thể tỵ, Thể muội

Nếu cô dì chú bác đã chết thì phải khấn là: Bá thúc; Cô di, Tỷ muội.

Hoặc khấn chung là Cao tằng tổ khảo, Cao tằng tô tỷ nội ngoại gia tiên.

Vài điều cần lưu ý khi cúng giỗ tô tiên:

Đổi với ngày giỗ của ông, bà, cha, mẹ, vợ, chồng (còn gọi là giỗ trọng) thì hôm trước ngày giỗ cần phải có cúng cáo giỗ. Ngày hôm cúng cáo giỗ còn gọi là ngày tiên thường.

Cúng cáo giỗ là để báo cho người đã khuất biết ngày hôm sau về hưởng giỗ, đồng thời là để báo vối Thần linh, Thể địa nơi để mộ người đã khuất cũng như Công thần Thổ địa tại gia cho phép người đã khuất được về hưỏng giỗ. Cúng cáo giỗ bao gồm cúng tại gia và cúng ngoài mộ. Trong cúng cáo giỗ phải cúng Công thần Thổ địa trước, cúng gia tiên sau. Ngoài việc khấn mời vong linh người được giỗ ngày hôm sau, còn phải khấn mời vong linh hương hồn gia tiên nội ngoại cùng về dự giỗ. Nhân dịp cúng giỗ ngoài mộ cần đắp sửa lại mộ phần.

Trong cúng giỗ đúng vào ngày mất của người được hưỏng giỗ cần phải cúng mời người được hưỏng giỗ trước, sau đó mối đến vong linh hai họ nội, ngoại từ bậc cao nhất trở xuống và cuốỉ cùng là cáo thỉnh gia thần cùng dự tiệc giỗ.

Phong Tục Tập Quán Trong Đám Giỗ / 2023

Tục bái vật là gì?

Trong phong tục cổ truyền của ta có tục bái vật không?

Quan niệm cổ xưa không riêng ta mà nhiều dân tộc trên thế giới cho rằng mọi vật do tạo hoá sinh ra đều có linh hồn. Mỗi loại vật, kết cả khoáng vật, thực vật cũng có cuộc sống riêng của nó. Lúc đó người ta chưa phân biệt thế giới hữu sinh và vô sinh. Con người chưa thể lý giải nổi những yếu tố thiên nhiên xung quanh chi phối mình như thế nào nên các vật như hòn đá, thân cây, con vật có quan hệ mật thiết với họ đều được họ tôn thờ như thần linh. Trong ngôn ngữ nhiều nước ở châu Âu (như tiếng Pháp) mọi vật trong tạo hoá hữu hình hay vô hình, cụ thể hay trừu tượng đều mang khái niệm âm dương, đều có giống đực giống cái.Đó là chứng cứ xuất xứ tục bái vật hiện tồn tại ở nhiều dân tộc trên thế giới và một vài dân tộc ở miền núi nước ta.

ở ta, hòn đá trên chùa, cây đa đầu đình, giếng nước, cửa rừng cũng được nhân dân thờ cúng, coi đó là một biểu tượng, nơi ẩn hiện của một vị thiên thần hoặc nhân thần nào đó. Người ta “Sợ thần sợ cả cây đa” mà cúng cây đa, đó không thuộc vào tục bái vật. Cũng như người ta lễ Phật, thờ Chúa, quì trước tượng Phật, tượng Chúa, Lễ Thần, quì trước long ngai của Thần, những Thần đó có thần hiệu rõ ràng, chứ không phải lạy khúc gỗ hòn đá như tục bái vật.

Xưa, xa xưa, ta có tục bái vật không? Ngày nay chỉ còn lại vài dấu vết trong phong tục. Thí dụ, bình vôi là bà chúa trong nhà, chưa ai định danh là bà chúa gì, nhưng bình vôi tượng trưng cho uy quyền chúa nhà, nhà nào cũng có bình vôi. Khi con dâu về nhà, mẹ chồng tạm lánh ra ngõ cũng mang bình vôi theo, có nghĩa là tạm lánh nhưng luôn nắm giữ uy quyền. Khi lỡ làm vỡ bình vôi thì đem mảnh bình còn lại cất ở chỗ uy nghiêm hoặc đưa lên đình chùa, không vức ở chỗ ô uế.

Gỗ chò là loại gỗ quí, gỗ thiêng chỉ được dùng để xây dựng đình chùa, nhà thờ. Nhân dân không ai được dùng gỗ chò làm nhà riêng. Ngày xưa trong đám củi theo lũ cuốn về xuôi, nếu có gỗ chò, các cụ còn mặc áo thụng ra lạy, lạy gốc chứ đã phải lạy thần đâu!

Còn như tục kiêng vứt chân hương vào thùng rác hoặc chỗ dơ bẩn, kiêng dùng giấy có chữ Nho vào việc uế tạo người ta cũng thận trọng cất đi, đó là vì ý thức tôn sùng thần linh, cụ thể là đức Khổng Tử, chứ không phải là sợ hồn của chân hương hay tờ giấy. Đó không phải là tục bái vật.Lễ cúng giỗ vào ngày nào?

Lễ cúng giỗ vào đúng ngày mất hay trước ngày mất một ngày? Có người cho rằng phải cúng vào ngày đang còn sống (tức là trước ngày mất), có người lại cho rằng “trẻ dôi ra, già rút lại”, vậy nên chết trẻ thì cúng giỗ đúng ngày chết, còn người già thì cúng trước một ngày. Vậy có câu hỏi: “Người trung niên chết thì cúng vào ngày nào”?

Ngày giỗ theo âm Hán là huý nhật hay kỵ nhật, tức là lễ kỷ niệm ngày mất của tổ tiên, ông bà, cha mẹ, cũng có nghĩa là ngày kiêng kỵ.

Nguyên ngày trước, “Lễ Giỗ” gọi là “Lễ chính kỵ”: chiều hôm trước lễ chính kỵ có “Lễ tiên thường” (Nghĩa là nếm trước), con cháu sắm sanh một ít lễ vật, dâng lên mời gia tiên nếm trước. Ngày xưa, những nhà phú hữu mời thông gia, bà con làng xóm đến mời ăn giỗ cả hai lễ tiên thường và chính kỵ. Dần dần vì khách đông phải chia ra hai lượt; lại có những nhà hàng xóm mời cả hai vợ chồng nên luân phiên nhau, người đi lễ tiên thường, người đi lễ chính kỵ, ở nông thôn tuỳ theo thời vụ, muốn “Vừa được buổi cày vừa hay bữa giỗ”, buổi chiều đi làm đồng về, sang hàng xóm ăn giỗ tiện hơn nên có nơi lễ tiên thường đông hơn là lễ chính kỵ. Dần dần hoặc vì bận việc hoặc vì kinh tế eo hẹp hoặc vì thiếu người phục dịch, người ta giản lược đi, chỉ mời khách một lần nhưng hương hoa, trầu rượu vẫn cúng cả hai lễ. Một vài nhà làm, những người khác thấy thuận tiện bắt chước, dần dần trở thành tục của địa phương. Việc cúng ngày sống (tức lễ tiên thường vào chiều hôm trước, nguyên xưa chỉ cúng vào buổi chiều vì buổi sáng còn phải mua sắm nấu nướng và ra khấn ở mộ yết cáo với thổ thần, long mạch xin phép cho gia tiên về nhà dự lễ giỗ). Cúng ngày sống hay cúng ngày chết, hay nói cách khác lễ tiên thường hay lễ chính kỵ, lễ nào là lễ quan trọng hơn, chẳng qua đó là cách biện hộ cho phong tục từng nơi.

Kết luận: Nếu vận dụng đúng phong tục cổ truyền phổ biến trong cả nước thì trước ngày chết (lễ tiên thường) phải cúng chiều, cúng đúng ngày chết (lễ chính kỵ) phải cúng buổi sáng kể cả chiều hôm đó mới chết.

Ngày cúng giỗ

Ngày giỗ theo âm Hán là huý nhật hay kỵ nhật, tức là lễ kỷ niệm ngày mất của tổ tiên, ông bà, cha mẹ, cũng có nghĩa là ngày kiêng kỵ.

Nguyên ngày trước, “Lễ giỗ” gọi là “Lễ chính kỵ”; chiều hôm trước lễ chính kỵ có “lễ tiên thường” (nghĩa là nếm trước), con cháu sắm sanh một ít lễ vật, dâng lên mời gia tiên nếm trước. Ngày xưa, những nhà phú hữu mời bà con làng xóm ăn giỗ cả hai lễ tiên thường và chính kỵ. Dần dần hoặc vì bận việc hoặc vì kinh tế hoặc vì thiếu người phục dịch, người ta giản lược đi, chỉ mời khách một lần những hương hoa, trầu rượu vẫn cúng cả hai lễ. Tóm lại, nếu vận dụng đúng phong tục cổ truyền phổ biến trong cả nước thì trước ngày chết (lễ tiên thường) phải cúng chiều, cúng đúng ngày chết (lễ chính kỵ) phải cúng buổi sáng.

Mấy đời tống giỗ

Theo gia lễ: “Ngũ đại mai thần chủ”, hễ đến năm đời thì lại đem chôn thần chủ của cao tổ đi mà nhấc lần tằng tổ khảo lên bậc trên rồi đem ông mới mất mà thế vào thần chủ ông khảo.

Theo nghĩa cửu tộc (9 đời): Cao, tằng, tổ, phụ (4 đời trên); thân mình và tử, tôn, tằng tôn, huyền tôn (4 đời dưới mình). Như vậy là chỉ có 4 đời làm giỗ (cao, tằng, tổ, phụ) tức là kỵ (hay can),; cụ (hay cô), ông bà, cha mẹ. Từ “Cao” trở lên gọi chung là tiên tổ thì không cúng giỗ nữa mà nhập chung vào kỳ xuân tế, hoặc phụ tế vào ngày giỗ của thuỷ tổ.

Cúng giỗ người chết yểu

Những người đã đến tuổi thành thân, thành nhân nhưng khi chết chưa có vợ hoặc mới có con gái, chưa có con trai hoặc có con trai nhưng con trai cũng chết, trở thành phạp tự (không có con trai nối giòng). Những người đó có cúng giỗ. Người lo việc giỗ chạp là người cháu (con trai anh hoặc anh ruột) được lập làm thừa tự. Người cháu thừa tự được hưởng một phần hay toàn bộ gia tài của người đã khuất. Sau khi người thừa tự mất thì con cháu người thừa tự đó tiếp tự.

Những người chưa đến tuổi thành thân (dưới 16 hoặc dưới 18 tuổi, tuỳ theo tục lệ địa phương) sau khi hết lễ tang yết cáo với tổ tiên xin phụ thờ với tiên tổ. Những người đó không có lễ giỗ riêng, ai cúng giỗ chỉ là ngoại lệ. Có những gia đình bữa nào cũng xới thêm một bát cơm, một đôi đũa đặt bên cạnh mâm, coi như người thân còn sống trong gia đình. Điều này không có trong gia lễ nhưng thuộc về tâm linh, niềm tưsởng vọng đối với thân nhân đã khuất.

Cúng giỗ và mừng ngày sinh?

Theo tập quán lâu đời, dân ta lấy ngày giỗ (ngày mất) làm trọng, cho nên ngày đó, ngoài việc thăm phần mộ, tuỳ gia cảnh và tuỳ vị trí người đã khuất mà cúng giỗ. Đây cũng là dịp thăm người thân trong gia đình, trong chi họ, dòng họ, họp mặt để tưởng nhớ người đã khuất và bàn việc người sống giữ gìn gia phong. Vào dịp đó người ta thường tổ chức ăn uống, nên mới gọi là ăn giỗ, thì cũng gọi là “trước cúng sau ăn”, có mất đi đâu, cũng là để cho cuộc họp mặt thêm đậm đà ấm cúng, kéo dài thời gian sinh hoạt, kể chuyện tâm tình, chuyện làm ăn. Mà việc chi phí cũng không dồn lên đầu một ai vì ngoài phần do hương hoả mà có, mỗi người đều đóng góp bằng tiền mặt hoặc hiện vật, nên mới có từ “góp giỗ”, với ý nghĩa trên- “Uống nước nhớ nguồn”- việc đó có thể xếp vào loại thuần phong mỹ tục, nếu như người ta loại bỏ được những hủ tục có tính chất mê tín dị đoan, nếu như không bị lợi dụng một cơ hội cho bọn hãnh tiến khoe của bằng mâm cao cỗ đầy, sơn hào hải vị, cho những ông tham nhũng dựa vào chức quyền nhận lễ giỗ hậu hĩ, một thứ đút lót trá hình.

Chính vì thể theo phong tục đó mà nhà nước ta đã giữ gìn việc tổ chức trang nghiêm ngày giỗ của các vị anh hùng dân tộc có công dựng nước và giữ nước như ngày giỗ tổ Hùng Vương, hội đền Kiếp Bạc… Cho nên, theo tôi, giữ gìn tục lệ đó theo ý nghĩa trong sáng của nó không có gì phải bàn.Thế còn ngày sinh?

Phương tây có tập quán mừng ngày sinh là chính. Tôn giáo Đông Tây cũng coi trọng ngày sinh, Phật giáo có ngày “Bụt sinh Bụt đẻ” (Phật Đản 8-4 Âm Lịch), Ki tô giáo có ngày Chúa giáng sinh (Nô- en 25-12 Dương lịch). Do giao lưu văn hóa, giao tiếp quốc tế, Nhà nước ta đã tiếp nhận tập quán quốc tế đó nên đã tổ chức trọng thể ngày sinh Bác Hồ, Mừng thọ các nhà lãnh đạo khác của Đảng và Nhà nước.

Từ khi ra đời, các hội thọ hàng năm thường tổ chức mừng thọ cho các cụ vào những năm chẵn 70, 75, 80… Một số đoàn thể cũng tổ chức mừng thọ cho hội viên của mình. Việc tổ chức mừng thọ có tính chất đại trà, không đúng ngày đó không thể thay thế cho việc mừng thọ đúng ngày sinh, ấm cúng trong gia đình. Cho nên, tôi nghĩ rằng các gia đình chúng ta nên tổ chức mừng ngày sinh cho mọi thành viên trong gia đình, đặc biệt lưu ý đến ông bà già là những người đang cảm thấy cô đơn. Hiện ngay rất nhiều gia đình đã tổ chức mừng ngày sinh con, thường là hai cháu, nay thêm hai vợ chồng, một năm bốn lần mừng ngày sinh, dư dật thì có mâm cơm thịnh soạn, tặng phẩm tươm tất, thiếu thốn thì bữa cơm tươi hơn thường ngày, quà tặng giản đơn. Người còn cha mẹ nếu ở chung thì thêm hai lần ăn mừng ngày sinh, cũng tùng tiệm như trên. Nếu ở riêng thì đồng quà tấm bánh vừa với túi tiền tặng cha mẹ, cốt thể hiện tấm lòng ưu ái, tăng thêm sự ấm cúng trong gia đình, giúp tuổi già đỡ cảm thấy cô đơn. Mừng ngày sinh một cách giản dị như vậy thiết tưởng cũng không phải cái gì cao xa ngoài tầm tay của những gia đình còn thiếu thốn. Cũng cần thêm một lý do nữa khiến ta coi trọng ngày sinh là bản thân người đó được hưởng khi còn sống, dù là một món ăn tươi còn hơn mâm cao cỗ đầy cúng vái khi sang thế giới bên kia. ở chỗ này có thể nhắc đến một lời chê bai của người xưa:

Khi sống thì chẳng cho ănĐến khi chết xuống làm văn tế ruồi

Lễ Vật Cúng Giỗ Phong Tục Của Người Việt / 2023

Hàng năm trong mỗi gia đình không thể thiếu những ngày cúng bái, giỗ chạp. Vào những ngày này trong gia đình con cháu cùng nhau quây quần và tụ họp lại với nhau để làm mâm cơm, sắm lễ cúng dâng lên ban tổ tiên và ông bà. Đây là một trong những dịp ít trong năm để tất cả mọi người trong gia đình có dịp được đoàn kết cùng với nhau.

Các lễ vật cúng giỗ cũng được sửa soạn rất đơn giản. Có thể là mâm cỗ chay hoặc một mâm cỗ mặn bao gồm các món ăn như: gà luộc (nguyên con), mọt miếng thịt lợn luộc để nguyên ra đĩa, đĩa xôi gấc hoặc xôi đỗ, chén cơm úp đầy, một mâm ngũ quả, hoa tươi, chề, thuốc lá, bánh trái, các loại tiền vàng mã và quần áo vàng mã, trầu cau tươi. Có cả trà, rượu và ba chén nước trắng được biện trên ban thờ.

Không cần quá cầu kỳ và phức tạp các lễ vật cúng giỗ được sửa soạn đầy đủ tươm tất và dâng lên người hưởng giỗ. Thể hiện được tấm lòng hiếu kính của con cháu trong gia đình đối với người đã khuất, tăng tình đoàn kết giữa các thành viên trong gia đình với nhau.

Nghi thức cúng giỗ như thế nào

Trong nghi thức cúng giỗ phải xem việc tụ tập ăn uống là không phải việc chính, việc cúng giỗ nên chay tịnh, nhẹ nhàng để con cháu có dịp được tưởng nhớ và báo hiếu đối với người đã mất. Mâm cơm được làm từ những thứ mà gia đình tự trồng cấy.

Khi khấn giỗ thì phải mặc chỉnh tề, gọn gàng và sạch sẽ. Lời khấn nên thành tâm và kính cẩn, sám hối tri ân được công đức của người đã khuất. Tu tâm tích đức hứa hẹn dạy dỗ cho con cháu được hiếu thảo. Điều này thể hiện được tấm lòng thành để vong hồn người khuất chứng giám và phù hộ độ trì cho gia đình, con cháu trong nhà được nhiều phước lộc và an khang.

Không cần quá trang trọng và cầu kình nhưng luôn nhớ phải kính cẩn, trang nghiêm và thành tâm với mỗi nghi thức cúng giỗ của gia đình mình.

Người Việt Nam tam có phong tục cúng giỗ từ rất lâu đời, đã trở thành một nét văn hóa đặc sắc của người Việt. Nó thể hiện được giá trị cách cư xử giữa những thế hệ của người Việt Nam mang đậm giá trị đạo hiếu, nhân cách và tình cảm con người.

Bên cạnh đó phong tục cúng giỗ và góp giỗ góp phần làm thức tỉnh những giá trị tình cảm của cuộc sống con người, luôn nhớ về cội nguồn nhớ đến công ơn sinh thành nuôi dưỡng của cha mẹ, ông bà và tổ tiên. Cũng là để nhắc nhở mỗi chúng ta về nguồn gốc hình thành giá trị cốt lõi nhân văn trong mỗi con người.

Khi Cha Mẹ chúng ta còn sống thì phụng dưỡng khi đã mất thì tưởng nhớ và thờ kính. Đó là cách để đền đáp công ơn sinh ra và nuôi lớn chúng ta. Khi còn sống hãy làm vui lòng người sống và khi mất đi thì thờ phụng và tu tâm để hoàn thiện mát mẻ linh hồn người đã khuất. Đó cũng chính là giá trị nhân văn cội nguồn mà con người ta hướng đến.

Cách Cúng Giỗ Đầu Như Thế Nào Cho Đúng Phong Tục / 2023

Đối với người đã khuất, giỗ đầu rất quan trọng thể hiện tấm lòng tiếc thương đến người đã khuất. Chính vì thế cần có sự chuẩn bị thật sự chu đáo, trang nghiêm sao cho đúng văn hóa phong tục của người Việt Nam. Cách cúng giỗ đầu và thời gian cúng giỗ đầu như thế nào sẽ được chúng tôi cung cấp thông tin ngay dưới đây

Giỗ đầu của người đã mất rất quan trọng, vì thế việc xem giỗ đầu cúng vào ngày nào để có sự chuẩn bị chu đáo. Thông thường thì lễ cúng giỗ đầu tức là ngày tưởng nhớ tròn một năm kể từ khi người mất. Hay còn được gọi là ngày lễ tiểu tường.

Trong ngày này thời gian còn chưa được lâu chính vì thế mà trong lòng người thân vẫn mang sự đau đớn, nhớ thương. Và thông thường giỗ đầu cúng vào ngày nào? Nó được làm vào ngày mất của người đã khuất hoặc có thể cúng trước đó 1 ngày. Tùy theo quan niệm và tâm linh của từng gia đình.

Cách cúng giỗ đầu cũng rất quan trọng. Trong ngày này con cháu trong nhà gần gũi vẫn mặc tang phục để chứng với vong hồn người đã khuất một nỗi nhớ thương chưa nguôi ngoai. Và khi làm lễ thì con cháu cũng khóc thương khi đưa tang người khuất.

Đối với cách cúng giỗ đầu của người mất những gia đình có điều kiện thường mời khèn trống về để thổi cho đến hết ngày giỗ. Trong ngày lễ tiểu tường này con trai của người đã mất lúc hành lễ phải dùng gậy để đáp lễ của khách đến ăn giỗ trước ban thờ của cha mẹ để tỏ lòng hiếu kính của con cái đối với cha mẹ.

Trong dịp này con cháu trong nhà cũng đốt mã cho người đã khuất. Hành động này cúng rất cần thiết và quan trọng để người mất có đủ đồ dùng ở thế giới bên kia như : quần áo, xe cộ, nón mũ, thuyền bè … có cả hình nhân để theo hầu người mất. Tập tục này đã có từ rất lâu đời, trong tâm linh của người Việt ta. Trước ngày giỗ nên kính báo với tổ tiên và mời tiên tổ hai bên cùng các vị Thần linh, Thổ địa về cùng âm hưởng.

Trong ngày giỗ đầu thì nên cúng gì

Tùy thuộc vào điều kiện và hoàn cảnh của mỗi gia đình mà thực hiện sắm lễ cúng trong ngày giỗ đầu. Tuy nhiên với giỗ đầu cúng gì xin được gợi ý các bạn một số lễ sắm sau đây: Vào ngày này lễ cúng cũng như những ngày giỗ khác với đầy đủ các lễ là: hương, hoa quả, oản phẩm, vàng mã và một mâm cơm mặn gồm có: gà, xôi, nem, giò lụa, chả, các món rau xào và canh. Được trình bày đẹp mắt tuy nhiên không cần quá cầu kỳ được dâng lên ban thờ để cúng. Cùng nén nhang và tấm lòng thành để báo hiếu.

Như vậy, với những thông tin quan trọng có liên quan đến dịp cúng giỗ đầu tiên. Hi vọng sẽ giúp bạn có thêm những kiến thức và thông tin bổ ích về ngày cúng giỗ đầu để sử dụng khi cần thiết.